Mau Ki’ak Lifau: Veteranu Tenke iha Espíritu Nasionalizmu, Labele Sai Veteranu BNCTL-BNU De’it.
![]() |
| Autoridade RAEOA, hamutuk ho konsellu Veteranu Oe-Kusi no Familia Martires Komemora/Hanoin Hikas loron Masakre Makelab, iha Suku Taiboko, Sub-rejiaun Pante-Makasar. Foto: OCNEWS/ Abilio da Cruz Quefi |
Oé-Kusi, 20 Outubru
2026 (OCNEWS), Prezidente Konsellu Veteranu
Oekusi António Da Conceição (Mau ki’ak Lifau), Husu Veteranu Sira iha Oekusi
Ambenu Labele Sai De’it Veteranu ba BNCTL Hodi Simu Osan Kada Fulan Maibé tenke
iha Espíritu Nasionalizmu no Patriotizmu.
Asuntu
ne’e fó sai iha ambitu komemorasaun loron masakre Makelab, iha neʼebé maioria veteranu
sira la prezensa hodi fó ónra ba martires nia loron masakre iha suku Taiboko,
sub-rejiaun Pante-Makasar, RAEOA.
Prezidente
Veteranu Oekusi ne’e dehan katak, Komemorasaun neʼe sai hanesan momentu istóriku
no sagradu ida hodi hanoin hikas fali raan neʼebé fakar no sakrifísiu kmanek
husi erói no eroína sira neʼebé fó sira-nia vida tomak ba ukun rasik-an
Timor-Leste nian iha 20 Outubru 1999, maibé preokupasaun boʼot ida mak iha loron neʼe
veteranu barak la partisipa iha komemorasaun ba loron masakre Makelab neʼebé milisia
oho Oe-kusi oan na’in hitu iha loron ida de’it.
“Ohin ita komemora loron Mártires iha Makelab, maibé haʼu triste tebes tanba veteranu barak mak la partisipa, veteranu sira ohin loron labele sai veteranu ba BNCTL no labele sai veteranu ba BNU, hodi simu osan kada fulan de’it, maibé la iha espíritu nasionalista no patriotizmu hodi fó respeita no ónra ba martires sira neʼebé fakar raan ba ukun rasik-an,” Dehan prezidente Konsellu Veteranu Oe-kusi iha Makelab.
Nia
aprofunda katak, independénsia neʼe laʼos mai ho gratuita ka tau deʼit iha
vandeza leten, maibé manan ho raan, Mata-ween, no vida neʼebé mohu iha
kilat-tutun no tudik-tutun inimigu nian. Tanba neʼe nia husu ba veteranu sira
atu sai ezemplu no matadalan neʼebé diʼak ba povu hotu, laʼos hein deʼit hodi
simu pensaun ka osan iha banku BNCTL ho BNU, maibé haluha tiha valor
nasionalizmu no patriotizmu.
Xefe
Suku Taiboko, Mateus Naz, Nia afirma, tasi-ibun no rai Taiboko nian rai hela
memória moruk husi luta ukun rasik-an iha suku neʼe rasik, ho total mártir hamutuk
naʼin 17 mak fó sira-nia vida. Husi naʼin 17 neʼe, naʼin 10 mate iha loron no
fatin hanesan, no naʼin 7 maka mate ikus, iha neʼebé mate brutalmente iha militar Indonézia no milísia sira-nia liman iha Masakre Makelab, iha loron 20 Outubru 1999.
![]() |
| Autoridade RAEOA, hamutuk ho konsellu Veteranu Oe-Kusi no Familia Martires Komemora/Hanoin Hikas loron Masakre Makelab, iha Suku Taiboko, Sub-rejiaun Pante-Makasar. Foto: OCNEWS/ Abilio da Cruz Quefi |
“Ha’u
sente triste tanba selebrasaun loron importante ne’e hodi valoriza no fó ónra
ba martir sira neʼebé milisia oho iha Makelab hodi defende ukun-an, maibé triste tanba veteranu no komunidade maioria la partisipa iha loron importante
ne’e,” Nia triste.
Marito de Araújo, reprezentante Prezidente Autoridade RAEOA, hatete, presiza valoriza martir sira ne’ebé lakon sira-nia vida ba defente ukun-an, to’o ohin loron ita goza independensia no liberdade iha nasaun soberania ida.
“Ohin
ita hamutuk iha fatin ne’e, atu bele fó omenajen ba martir sira iha fatin ne’e,
masakre Makelab hodi hanoin loron akontesimentu ba erói da pátria sira-nia
mate, maibé sente triste tanba komunidade no veteranu sira la partisipa masimu
la iha patriotizmu nasionalizmu, husi sira mak ohin loron ita goza buat hotu iha
rai ida-ne’e,” Nia triste.
Akontesimentu masakre Malekab iha Taiboko, Mártir naʼin 17 neʼebé milisia sira oho maka hanesan: Francisco Taec, João Talias, Paulo Quelo, Justilio da Costa, Paulo Cusi, Mateus Ton, Ernesto Elo, Domingos Seco, Domingos Quelo, Gladius Elo, Luis Palat, Costantinho Tali, Antonio Beno, Marculino Fone, Domingos Fone, Marcelino Tae, no Marcelina Tefa.
Jornalista: Abilio da Cruz Quefi
Editor: Abilio D'Santos


Komentar
Posting Komentar